Бүгінде жасанды интеллект компаниялардың күнделікті үдерістеріне нық еніп жатыр — автоматтандырудан бастап клиенттерді қолдауға дейін. Дегенмен, айқын артықшылықтарға қарамастан, бизнес ЖИ-ге әлі де сақ қарайды.
Себебі ЖИ мінсіз емес: ол кейде қателік жібере алады. Олардың кейбірі бизнеске шын мәнінде теріс әсер етуі мүмкін. Осындай алаңдаушылық компанияларға технологиялық прогреспен қатар жүруге кедергі келтіреді.
Төменде ЖИ-ді енгізуге қатысты кәсіпкерлер арасында жиі кездесетін төрт қорқынышты және олармен жұмыс істеудің сыналған тәсілдерін жинақтадық.
Қорқыныш №1. ЖИ тым жиі қателеседі
Қазіргі таңда жасанды интеллект 100% дәлдікті кепілдей алмайды. Қате жауап беруі мүмкін, бұл кәсіпкерлерді алаңдатады. Мысалы, чат-бот клиентке жауап бергенде мерзімдерді шатастырып, бағаны қате ұсынуы немесе сұранымды түсінбей қалуы ықтимал. Бұл клиент сенімінің әлсіреуіне және беделге қатысты тәуекелдерге әкеледі.
ЖИ неге қателеседі?
- Оқыту деректерінің шектеулілігі. Егер ЖИ ескірген не толық емес деректерде оқытылса, әсіресе жаңа өнімдер не стандарттан тыс шарттар болғанда, сұранымдарға дұрыс жауап бере алмауы мүмкін.
- Сұрақтың дұрыс қойылмауы. Алгоритмдер үлгі бойынша жақсы жұмыс істейді, алайда күрделі не стандарттан тыс тұжырымдар оларды шатастырады.
- Баптау кезіндегі қателер. Егер жүйені тиісті білігі жоқ маман оқытса не баптаса, ақаулар ықтималдығы артады — ЖИ деректерді дұрыс интерпретациялауды білмей қалады.
Не істеу керек?
Қателерді азайту үшін мыналар маңызды:
- деректер қорын жаңартып, толықтырып отырыңыз;
- адам бақылауы бар гибридті шешімдерді пайдаланыңыз;
- жүйені ауқымды іске қоспай тұрып міндетті түрде тестілеп, оның жұмысын тұрақты бақылаңыз.
Қорқыныш №2. ЖИ-ді бақылау мүмкін емес
Көптеген кәсіпкерлер ЖИ-ді бір енгізген соң, бақылаудан айырылып қаламыз деп алаңдайды. Әсіресе жарнама бюджетін өз бетінше бөлетін немесе басқа да сындарлы салаларда шешім қабылдайтын жүйелерге қатысты.
Бұл неге болады?
- Жоғары дербестік. ЖИ өз алгоритмдері негізінде шешім қабылдай алады — бұл әрдайым ашық бола бермейді және кейде бизнес мүддесіне сәйкес келмеуі мүмкін.
- Алгоритмдердің күрделілігі. Әсіресе терең нейрондық желілерге негізделген кейбір үлгілердің логикасы соншалық күрделі, тіпті кәсіби мамандарға түсіндіру қиын.
- Өзін-өзі үйрену. ЖИ жаңа деректерге бейімделе алады, бұл оның әрекетін болжауды қиындатып, бақылауды шектейді.
Мәселені қалай шешеміз?
ЖИ-ді кезең-кезеңімен енгізіп, оны автономды орындаушы емес, көмекші ретінде қарастыру керек:
- алгоритм жұмысын қадағалап, түзетіп отыратын жауапты адаммен өзара әрекеттесуді қамтамасыз етіңіз;
- шешім қабылдау логикасы ашық шешімдерді таңдаңыз;
- жүйенің жұмысын және өнімділігін жүйелі түрде аудиттен өткізіңіз.
Қорқыныш №3. ЖИ-ді енгізу тым қымбат
Кәсіпкерлер ЖИ-ге көшуге бағдарламалық жасақтама, жабдық, баптау, команданы оқытуға едәуір қаражат керек деп алаңдайды. Бұл қисынды: тиімді жұмыс үшін жиі инфрақұрылымды түбегейлі қайта қарау қажет.
Құнға не әсер етеді?
- Аппараттық ресурстар. ЖИ-ге қажет серверлер, графикалық процессорлар және өзге жабдық қымбат әрі тұрақты қызмет көрсетуді талап етеді.
- Мамандардың құны. ЖИ-ді әзірлеу мен қолдау тар салалы кәсіби мамандарды қажет етеді. Олардың қызметі қымбат.
- Ықпалдастыру күрделілігі. Көбіне қолданыстағы үдерістерді бейімдеу немесе ескірген жүйелерді ауыстыру керек болады, бұл да уақыт пен қаржы талап етеді.
Қалай үнемдеуге болады?
- шағын міндеттер бойынша пилоттық жобалардан бастаңыз;
- бұлттық шешімдерді пайдаланыңыз — олар инфрақұрылым шығындарын азайтады;
- тапсырыстық әзірлемеден гөрі дайын өнімдерді таңдаңыз.
Қорқыныш №4. ЖИ-ді ықпалдастыру тым күрделі
ЖИ-ді енгізу IT-инфрақұрылымды қайта құруды, үдерістерді қайта қарауды және персоналды бейімдеуді талап етеді. Көптеген компаниялар мұндай өзгерістерге дайын емес, әсіресе ескі шешімдерден көшкенде.
Неліктен бұл қиын?
- Қолданыстағы жүйелермен сыйыспау. Ескі бағдарламалық жасақтама ЖИ-мен ықпалдасуды қолдамауы мүмкін және толық ауыстыруды талап етеді.
- Техникалық күрделілік. ЖИ архитектурасын түсінетін және оны нақты міндеттерге бейімдей алатын мамандар қажет.
- Қызметкерлер тарапынан қарсылық. Қызметкерлер жаңа құралдарды меңгеріп үлгермейміз немесе жасанды интеллект жұмыс орындарын тартып алады деп алаңдауы мүмкін.
ЖИ-ді енгізуді қалай жеңілдетуге болады:
- ЖИ-ді кезең-кезеңімен енгізіңіз — бір бөлімнен немесе бір функциядан бастаңыз;
- бизнес-ортаға алдын ала бейімделген шешімдерді қолданыңыз;
- қызметкерлерді оқытып, технологиялық ашықтық мәдениетін қалыптастырыңыз.
Ең бастысы: ЖИ-ді енгізу дайындықты қажет етеді
Жоғарыда сипатталған қорқыныштардың бәрін шешуге болады. Дұрыс дайындық пен кезең-кезеңімен ықпалдастыру кезінде жасанды интеллект сенімді көмекшіге айналады. Саналы тәсіл тәуекелдерді минималды деңгейге дейін азайтып, шығындарды бақылауға және бизнесті дамыту үшін ЖИ әлеуетін толық ашуға мүмкіндік береді.
