ЖШС қандай жағдайларда таратылады
Қызметті тоқтату мынадай болуы мүмкін:
- ерікті — қатысушылардың шешімі бойынша;
- мәжбүрлі — сот шешімі бойынша.
Мәжбүрлі тарату мына жағдайларда тағайындалады:
- компания БСН рәсімдемеген және ҚР ҚМ Мемлекеттік кірістер департаментінде (МКД) салық төлеуші ретінде есепке тұрмаған;
- ЖШС сот шешімімен банкрот деп танылған.
Барлық мәселелер 17.04.1995 ж. №2198 заңымен (16-бап), сондай-ақ:
- ҚР Азаматтық кодексінің 50-бабы — заңды тұлғаларды тарату тәртібі;
- ҚР Салық кодексінің 58-бабы — салық міндеттемелерін орындау.
ЖШС-ті тарату кезеңдері
ЖШС-ті жабу үшін бірнеше дәйекті қадамнан өту қажет:
- Меншік иесінің не құрылтайшылар жиналысының шешім қабылдауы.
- Тарату комиссиясын тағайындау.
- Қызметкерлерді жұмыстан босату туралы 1 ай бұрын хабарлау (ҚР Еңбек кодексінің 52-бабы).
- ҚР Әділет министрлігіне хабарлама жіберу (қағаз жүзінде немесе ЭЦҚ арқылы).
- ҚР ҚМ МКД-ні 3 жұмыс күні ішінде хабардар ету.
- Жұмыспен қамту орталығын жоспарланған босатудан 2 ай бұрын хабардар ету.
- Республикалық БАҚ-та тарату туралы хабарландыру жариялау (кредиторлар талап қою мерзімі — кемінде 2 ай).
- Аралық тарату балансын және салықтық есептілікті қалыптастыру.
- МКД-ге салықтық тексеруге өтінішті және «тарату» белгісі бар есептілікті тапсыру.
- Салықтық тексеру жүргізу (20 жұмыс күніне дейін).
- Кредиторлармен есеп айырысу және салықтарды төлеу (мүлікті сауда-саттық арқылы сату қоса алғанда).
- СЭҚ болған жағдайда кеден органдарынан анықтамалар алу.
- Қорытынды тарату балансын жасау.
- Банктік шоттарды жабу.
- БКМ-ді есептен шығару.
- МКД-ге тарату балансын және шоттардың жабылғанын растайтын құжаттарды тапсыру.
- Мөрді жою және тиісті анықтама ресімдеу.
- Құжаттарды ХҚКО-ға немесе eGov порталы арқылы тапсыру.
ЖШС-ті оңайлатылған тәртіппен тарату
Заң (ҚР Салық кодексінің 59-бабы) мына талаптарға сай компанияларға қолжетімді оңайлатылған тәртіпті көздейді:
- ҚҚС бойынша есепте тұрмайды;
- жекелеген қызмет түрлерімен айналыспайды;
- ауыл шаруашылығы режимін қолданбайды;
- қайта ұйымдастырудан өтпеген;
- тексерулер жоспарына енгізілмеген.
Бұл жағдайда тексерудің орнына камералдық бақылау жүргізіледі:
- есептілікті тапсырғаннан кейін 10 күнтізбелік күн ішінде кәсіпкер барлық салықтар мен алымдарды төлеуі тиіс;
- салық органы 3 күн ішінде банктерден, қорлардан және кеденнен мәліметтер сұратады;
- 20 жұмыс күні ішінде жауаптар жиналады;
- одан кейін 10 жұмыс күні ішінде камералдық бақылау жүргізіледі.
Нәтижесінде компания мына құжаттардың бірін алады:
- тарату туралы қорытынды;
- немесе бұзушылықтарды жою туралы хабарлама (түзетуге 5 жұмыс күні).
Бұзушылықтар жойылмаса, стандартты тексеру тағайындалады.
ЖШС-ті таратуға қандай құжаттар қажет
№2198 заңның 16-бабына сәйкес мына құжаттарды дайындау қажет:
- таратуды мемлекеттік тіркеуге өтініш;
- меншік иесінің немесе құрылтайшылардың шешімі;
- тарату туралы газеттегі жарияланым;
- мөрді жою туралы анықтама;
- алым төленгені туралы түбіртек (ШОБ үшін түбіртек талап етілмейді).
ХҚКО-ға құжаттар хабарландыру жарияланғаннан кейін кемінде 2 ай өткен соң тапсырылады.
Тексеруден кейін «Азаматтарға арналған үкімет» мемлекеттік корпорациясы деректерді БСН тізіліміне енгізеді. Қарыздар мен бұзушылықтар болмаса, 5 жұмыс күні ішінде компания ресми түрде таратылған болып есептеледі.
eGov порталы арқылы тарату
Құжаттарды онлайн тапсыруға болады:
- Порталда авторизациядан өту.
- Келесі жолмен өту: Басты бет — Бизнеске — Бизнесті тіркеу және тарату.
- «Заңды тұлғаның қызметін тоқтатуды мемлекеттік тіркеу» қызметін таңдау.
- Пішінді толтыру, құжаттардың скандарын қоса беру және алымды төлеу (ШОБ үшін тегін).
Қызмет көрсету мерзімі — 5 жұмыс күні. Пайдаланушы мынаны алады:
- таратуды мемлекеттік тіркеу туралы бұйрық;
- немесе негізделген бас тарту.
Қорытынды
Қазақстанда ЖШС-ті тарату — көп кезеңді әрі уақытты талап ететін үдеріс. Барлық кезеңдерді дұрыс өткен жағдайда компания тіркеуден шығарылып, тізілімнен алынады.
