Ұйымдағы есеп компанияның ішкі құжаттарымен бекітілген ережелер бойынша жүргізілуі тиіс.

Осы үшін ұйым мынадайларды бекітеді:

• бухгалтерлік есеп мақсаттарына арналған есеп саясатын;
• салықтық есеп саясатын;
• бағдарламада дұрыс жұмыс істеуге қажет өзге есеп параметрлерін.

Есеп саясаты ұйымның есепті қалай жүргізетінін, қандай әдістерді қолданатынын және есептілікті қандай қағидалармен қалыптастыратынын айқындайды.

Есеп саясаты не үшін қажет

Есеп саясаты көмектеседі:

• есеп жүргізу ережелерін бекітуге;
• операцияларды көрсетудің бірыңғай тәртібін белгілеуге;
• құжаттарды ресімдеу кезіндегі қателерді болдырмауға;
• бухгалтерлік және салықтық есептілікті дұрыс қалыптастыруға;
• бағдарламаны ұйым қызметінің ерекшеліктеріне сай баптауға.

Маңызды: есеп саясаты ұйым жұмысының ерекшелігін және қолданылатын салық салу режимін ескеруі тиіс.

Нені ескеру қажет

Есеп саясатын ұйым өзі әзірлейді және бекітеді.

Сонымен қатар мыналарды ескеру қажет:

• Қазақстан Республикасының заңнамасының талаптары;
• қызмет түрінің ерекшеліктері;
• салық салу жүйесі;
• ұйым ішіндегі бухгалтерлік және салықтық есеп жүргізу тәртібі.

Назар аударыңыз: есепті ұйымдастыруға қойылатын талаптар заңнамада көзделген жағдайларда тек заңды тұлғаларға ғана емес, жеке кәсіпкерлерге де қолданылады.

Бағдарламада қандай есеп саясаты түрлері көзделген

«Бухгалтерия для Казахстана», ред. 3.0 конфигурациясында есеп саясатының үш түрі көзделген.

Олар есептің негізгі параметрлерін баптау және кейін қаржылық әрі салықтық есептілікті дұрыс қалыптастыру үшін қажет.

Есеп саясатының параметрлерін бағдарламамен жұмыстың басында-ақ орнату ұсынылады.

Бұл маңызды, себебі осы баптауларға мыналар тәуелді:

• операцияларды көрсету тәртібі;
• бухгалтерлік өткізбелердің қалыптасуы;
• салықтық есеп;
• келешек есептіліктің дұрыстығы.

Маңызды: есеп саясаты қате не толық емес бапталса, операцияларды көрсетуде қателерге және есептіліктің бұрмалануына әкелуі мүмкін.

Бағдарламада есеп саясаты қай жерде бапталады

Есеп саясатының баптауларын бірнеше тәсілмен ашуға болады.

Әдіс 1. «Главное» бөлімі арқылы

Өтіңіз:

Главное → Настройки

Бұл тәсіл бастапқы кезеңде, ақпараттық базаны бастапқы баптау кезінде қолайлы.

Бұл тәсілді қашан қолдану керек

Келесі жағдайларда осы жолды қолданыңыз:

• негізгі баптауларға жылдам өту;
• базаның бастапқы баптауын орындау;
• есептің негізгі параметрлері толтырылғанын тексеру;
• жалпы баптаулар блогы аясында есеп саясатын баптауға өту.

Әдіс 2. «Предприятие» бөлімі арқылы

Өтіңіз:

Предприятие → Учетная политика

Ұйымның есеп саясаты параметрлерімен нақты жұмыс істеу және тиісті бөлімге жылдам өту қажет болғанда бұл тәсіл ыңғайлы.

Бұл тәсілді қашан қолдану керек

Келесі жағдайда қолайлы:

• есеп саясатының қолданыстағы баптауларын қарау;
• есеп параметрлерін өзгерту;
• нақты ұйым бойынша баптауларды тексеру;
• бухгалтерлік және салықтық есеп үшін қай параметрлер қолданылатынын нақтылау.

Есеп саясатын қашан баптаған дұрыс

Есеп саясатын негізгі шаруашылық операцияларын енгізуді бастамай тұрып баптаған дұрыс.

Ұсынылатын рет

1. Ұйымның карточкасын жасаңыз не тексеріңіз.
2. Қолданылатын салық салу режимін нақтылаңыз.
3. Бухгалтерлік есептің негізгі қағидаларын айқындаңыз.
4. Салықтық есеп жүргізу тәртібін айқындаңыз.
5. Бағдарламада есеп саясатының параметрлерін толтырыңыз.
6. Құжаттарды жаппай енгізуді бастамай тұрып баптауларды тексеріңіз.

Кеңес: база жаңадан жасалып жатса, ұйым туралы негізгі мәліметтерді енгізгеннен кейін бірден есеп саясатын баптаңыз. Бұл кейін енгізілген құжаттарды түзету қажеттілігін болдырмауға көмектеседі.

Жұмысты бастар алдында нені тексеру керек

Құжаттарды енгізер алдында мынаған көз жеткізу ұсынылады:

1. қажетті ұйым таңдалған.
2. дұрыс салық салу режимі көрсетілген.
3. есеп саясатының параметрлері толық толтырылған.
4. баптаулар ұйым қызметіне сәйкес келеді.
5. пайдаланушы есеп параметрлерін өзгерту салдарын түсінеді.

Маңызды: есеп жүргізуді бастағаннан кейін есеп саясатын өзгерту бұрын көрсетілген операцияларға әсер етуі мүмкін. Сондықтан мұндай өзгерістерді мұқият және тек тексерістен кейін енгізу қажет.

Мүмкін қателер мен тәуекелдер

Есеп саясатын баптау кезінде жиі келесі мәселелер туындайды:

• қате салық салу режимі таңдалған;
• баптаулар басқа ұйым үшін орындалған;
• параметрлердің бір бөлігі толтырылмаған;
• есеп саясаты көптеген құжат енгізілгеннен кейін ғана бапталған;
• пайдаланушы параметрлерді олардың есепке әсерін түсінбестен өзгертеді.

Қателер қаупін қалай азайтуға болады

Мәселелерді болдырмау үшін:

• жұмысты бастамай тұрып есеп саясатын баптаңыз;
• әр ұйым бойынша баптауларды жеке тексеріңіз;
• қажет болмаса, параметрлерді өзгертпеңіз;
• өзгерістерден кейін операциялардың көрсетілуін және есептердің қалыптасуын бақылаңыз.

Практикалық кеңес

Базада бірнеше ұйым бойынша есеп жүргізілсе, есеп саясатын әр ұйым үшін бөлек тексеріңіз.

Компаниялардың қызмет түрі ұқсас болса да, баптаулар келесі себептермен ерекшеленуі мүмкін:

• салық салу режимі;
• есептің ерекшеліктері;
• есеп қағидаларындағы айырмашылықтар;
• есептілікке қойылатын жекелеген талаптар.

Бұл әсіресе бастапқы баптау мен жаңа ақпараттық базаға көшу кезінде маңызды.