1. ЖК мен ЖШС үшін негізгі салық режимдері
Қазақстанда ЖК немесе ЖШС тіркейтін шетел азаматтары мен компанияларға жарамды бірнеше салық салу режимі қолданылады:
- Жалпыға бірдей тәртіп (ЖБТ)
- Оңайлатылған декларация негізіндегі арнайы салық режимі (Оңайлатылған режим)
— белгілі бір шектеулер сақталса, ЖК мен ЖШС үшін қолданылады - Патент негізіндегі арнайы салық режимі (жекелеген санаттағы ЖК үшін ғана, резидент еместерге іс жүзінде қолжетімсіз)
2. Жалпыға бірдей тәртіп (ЖБТ)
Сипаттама:
ЖБТ — жеңілдетілген режимдер таңдалмаған жағдайда кез келген ұйым мен кәсіпкер үшін қолжетімді базалық режим.
Кімдерге лайық:
- Шетел қатысуы бар-жоғына қарамастан кез келген ЖК немесе ЖШС
Негізгі сипаттамалар:
| Көрсеткіш | ЖШС үшін | ЖК үшін |
|---|---|---|
| Қызмет түрі | Шетелдіктерге заңмен шектелгенінен басқа кез келгені | Заңмен шектелгенінен басқа кез келгені |
| Кіріс шектеулері | Жоқ | Жоқ |
| Қызметкерлер саны | Шектеу жоқ | Шектеу жоқ |
| Филиалдар, өкілдіктер | Рұқсат етіледі | Рұқсат етіледі |
| Табыс салығы мөлшерлемесі | 20% (КТС — корпоративтік табыс салығы) | 10% (ЖТС — жеке табыс салығы) |
| ҚҚС бойынша тіркелу міндеті | Түсім 20 000 АЕК-тен асқанда | Түсім 20 000 АЕК-тен асқанда |
| Есептілік тапсыру | Тоқсан сайын және жыл сайын | Тоқсан сайын және жыл сайын |
| Банктік шот | Міндетті | Міндетті |
| Онлайн-касса | Қолма-қол және картамен есеп айырысқанда міндетті | Солай |
*20 000 АЕК — 2024 жылы шамамен 69,0 млн теңге
3. Оңайлатылған режим (оңайлатылған декларация бойынша)
Сипаттама:
Әкімшілендіруі жеңіл әрі салық мөлшерлемелері төмен арнайы режим.
Кімдерге лайық:
- Кіріс, қызметкерлер саны, құрылым және т.б. бойынша бірқатар шарттарға сай келетін ЖК мен ЖШС
Негізгі сипаттамалар:
| Көрсеткіш | Мәні |
|---|---|
| Қызмет түрі | ҚР СК 683-бабында тыйым салынғандардан басқа кез келгені |
| Жылдық кіріс шектеуі | 24 038 АЕК-ке дейін (~83 млн теңге)* |
| Қызметкерлер саны | 30-ға дейін |
| Филиалдар мен өкілдіктер | Тыйым салынады (мүлкін жалға беретіндерден басқа) |
| Салық мөлшерлемесі (тек ЖК мен ЖШС үшін) | Жалпы жылдық кірістен 3% |
| ҚҚС бойынша тіркелу | Түсім 20 000 АЕК-тен асса |
| Есептілік тапсыру | Жылына 2 рет (жартыжылдық) |
| Банктік шот | Міндетті |
| Онлайн-касса | Қолма-қол және картамен есеп айырысқанда міндетті |
*АЕК — 2024 жылғы айлық есептік көрсеткіш — 3 450 теңге
Шектеулер:
- Филиалдар мен өкілдіктер ашуға ТЫЙЫМ САЛЫНАДЫ (жалға беру саласынан басқа)
- Кейбір қызмет түрлері оңайлатылған режимге кірмейді (банктік, сақтандыру, кәсіби заңгерлік қызмет, отын саудасы, ойындар, ломбардтар және т.б. — толығырақ қараңыз: ҚР СК 683-бап)
4. Арнайы режимдер
4.1. Үш компонентті интеграцияланған жүйе (ТИС)
- Патентте немесе оңайлатылған режимде отырған ЖК-ге қолданылады, ЖБТ-ға ауыспай-ақ кіріс лимитін 288 млн теңгеге дейін ұлғайтуға және ҚҚС төлемеуге мүмкіндік береді
- Жүйеге тіркелуді және салық органдарымен интеграцияланған онлайн-кассаны қолдануды талап етеді
5. Салық режимін қалай таңдау керек
- Айналымы шағын (~80 млн теңгеге дейін) және штаты аз жаңа бизнес үшін — көбіне оңайлатылған режим тиімді.
- Айналымы үлкен, филиалдары, үлкен штаты, күрделі құрылымы бар компанияға — жалпыға бірдей тәртіп.
Оңайлатылған режимді қолдануға болмайтын жағдайлар:
- Филиалдар мен құрылымдық бөлімшелер ашу жоспарланған;
- Күтілетін кіріс оңайлатылған режим лимитінен асады (жылына 24 038 АЕК);
- Штатта 30-дан көп қызметкер;
- Қызмет түрі ҚР СК 683-баптағы тыйымға жатады.
6. Әлеуметтік төлемдер мен өзге салықтар
Табыс салығымен қатар келесілер де төленеді:
- Қызметкерлер үшін жарналар мен төлемдер (МЗЖ, МӘМС, әлеуметтік аударымдар және т.б.)
- Көлік салығы (көлігі болған жағдайда)
- Мүлік салығы (жылжымайтын мүлік болса)
- Қоршаған ортаға эмиссиялар үшін төлем (тиісті объектілер болған жағдайда)
7. Назар аударыңыз
- Шетел қатысуы бар ЖК мен ЖШС үшін қосымша салықтар не жеңілдіктер көзделмеген — салық салу жалпы негізде.
- Шетел азаматының қатысуы режим таңдауына әсер етпейді, заңмен тыйым салынған жекелеген мамандықтар/қызмет түрлерін қоспағанда (ҚР СК 683-бап).
Қысқаша түйін
Салық режимін таңдау — жеке мәселе: ол тек жоспарланған кіріске, қызметкерлер санына, қызмет түріне және бизнес құрылымына (филиалдардың болуына) байланысты.
ЖШС не ЖК тіркемес бұрын дұрыс таңдау және әрі қарай есеп жүргізу үшін бухгалтермен не салық консультантымен міндетті түрде кеңесіңіз.