Есеп айырысулар мен төлемдер бойынша не істеу керек?
Негізгі мақсат: кассалық алшақтық тәуекелін барынша азайту. Ол үшін:
- Түсімдерді болжау. Келіп түсетін қаражаттың күтілетін көлемін бағалаңыз.
- Шығындарды оңтайландыру. Аванстардан, ұзақ мерзімге алдын ала төлемдерден және қажетсіз сервистерден бас тартыңыз.
- Стресс-жоспарлар. Түсім 40%, 60%, 80% төмендейтін сценарийлерді әзірлеңіз, қаражаттың қашан таусылуы мүмкін екенін нақты түсіну үшін.
- Контрагенттерді хабардар ету. Төлемде қиындықтар туындаса, жағдай туралы контрагенттерді хабардар етіңіз, олар төлемдерін қайта есептей алуы үшін.
- Төлемдерді белсенді талап ету. Дебиторлардан төлемдерді сұратыңыз, әр контрагент бойынша әрекеттерді жоспарлаңыз.
Шығындармен қалай жұмыс істеу керек?
Басты мақсат: барлық мүмкін шығындарды қысқарту. Шығындарды тиімді басқару үшін мына ұсынымдарды ұстаныңыз:
- Салықтарға қаражат бөлу. Бұл шоттардың бұғатталуын болдырмау үшін қажет.
- Маркетинг аудиті. Маркетинг шығындарын қысқартыңыз, бірақ стратегияны сақтаңыз — маркетинг бизнестің инвестициясы бола алады.
- Басшылыққа бонустар. Топ-менеджерлер мен басшылыққа бонустарды алты айға тоқтата тұрыңыз.
- Әкімшілік шығындарды қысқарту. Бизнесіңіздің әкімшілік бөлігіне кететін шығындарды барынша азайтыңыз.
- Жалақының тұрақты бөлігін қысқарту және айнымалы бөлікті енгізу. Бұл тұрақты шығындарды төмендетеді.
- Қорлар мен сатылым аудиті. Қоймада материалдар мен тауарлардың жеткіліктілігін бағалаңыз, түсім төмендеген жағдайда сатылымға төлем шарттарын қайта қараңыз.
- Персоналды оңтайландыру. Ең тиімді және адал қызметкерлерді қалдырып, артық штаттан бас тартыңыз. Түсінбеушілікті болдырмау үшін қызметкерлерді жағдай туралы ашық хабардар етіңіз.
Инфляция және валюта бағамдары бойынша не істеу керек?
Инфляция мен валюта тұрақсыздығы жағдайындағы әрекеттер:
- Жалақы өсіміне сұраныс. Инфляция кезінде қызметкерлердің жалақыны көтеру туралы өтініштері көбейетініне дайын болыңыз.
- Шарттарды талдау. Сыртқы экономикалық қызметке (СЭҚ) қатысты шарттарды қарап шығыңыз. Санкциялар мен валюта тұрақсыздығының ықтимал салдарын бағалаңыз.
- Берешектерді өтеу. Компанияңыз қарыз алушы болса, қарыздарды өтеуге күш салыңыз. Егер Сізге берешек болса, валюта бағамдарының құбылуына байланысты контрагенттердің қарызды өтемеу ықтималдығының артуына дайын болыңыз.
Қарыздар мен несиелер бойынша не істеу керек?
Дағдарыс кезінде несиелер бойынша не істеу керек?
- Стресс-тесттер. Түсім 20%, 60%, 80% төмендеген жағдайда компанияның қаржылық көрсеткіштерінің өзгерісін талдаңыз. Бұл компанияның банкроттық тәуекелі қашан туындауы мүмкін екенін болжауға көмектеседі.
- Жаңа несиелерден бас тарту. Қазіргі жағдайда қаржы ұйымдарынан жаңа несие алудан аулақ болған дұрыс.
- Банктермен келіссөздер. Қолдағы несиелеріңіз болса, несие демалысын (кредиттік каникул) талқылау үшін банкке жүгініңіз.
- Сценарийлік жоспарлау. Бизнес үшін «ең жақсы» және «ең нашар» сценарийлерді құру әртүрлі даму нұсқаларына дайындалуға көмектеседі.
- Қаржыландыру фокусын өзгерту. Банктік несиелердің орнына серіктестермен келісімдерге сүйеніңіз: төлемді кейінге қалдыру, алдын ала төлем.
Бюджеттер және жоспарлау бойынша не істеу керек?
Дағдарыста тиімді бюджеттеу және жоспарлау:
- Басшылықты тарту. Қысқарту жоспарлауына басшылықты қосу жауапкершілікті бөлісуге және құнды идеялар жинауға мүмкіндік береді.
- Инвестициялық жоспарларды қайта қарау. Маңызы төмен жобаларды тоқтатыңыз, тек аса маңыздысын қалдырыңыз.
- Жоспарларды жаңарту. Сұраныс төмендеуін ескере отырып, қаржылық модельдерді күн сайын қайта қарап отырыңыз. Сұраныс 40%, 60% төмендейтін жағдайларды модельдеңіз.
- Ықтимал тәуекелдерді талдау. Нарықтағы өзгерістерге қарай қаржы ағындарының қалай өзгеретінін тұрақты бақылаңыз.
Бизнес-процестер, файлдарды сақтау, есеп пен есептілік бойынша не істеу керек?
Дағдарыс жағдайында бизнес-процестерді оңтайландыру:
- Жұмыс қарқынын төмендету. Жағдайды объективті бағалау үшін бизнес-процестерді баяулатыңыз.
- Резервтер. Резервтерді тек ақшада ғана емес, басқа ресурстарда да жасаңыз: аутсорсингтегі қызметкерлер, импорттық жабдық пен материалдардың баламалары.
- Процестер құнын бақылау. Компания ішіндегі барлық бизнес-процестердің құны мен тиімділігін мұқият қадағалаңыз.
- Есептілікті автоматтандыру. Барлық есептерді электрондық форматқа көшіру арқылы автоматтандырыңыз.
- Шарттарды талдау және қайта қарау. Сатып алушылар және жеткізушілермен шарттарды талдаңыз. Экономикалық өзгерістер болған жағдайда бағаны икемді қайта қарауға мүмкіндік беретін тармақ енгізіңіз.
Қорытынды
Дағдарыс жағдайында шығындар, несиелер және бизнес-процестерді басқару бизнестің тұрақтылығын сақтау үшін шешуші мәнге ие. Барлық қаржы ағындарын белсенді бақылап, шығындарды азайтып, жоспарлар мен инвестицияларды қайта қарап, түрлі экономикалық сценарийлерге дайын болу қажет. Түсінбеушіліктердің алдын алу және компания жұмысының үздіксіздігін қамтамасыз ету үшін қызметкерлер мен контрагенттерді ашық хабардар еткен дұрыс.
Шығындар, несиелер және бизнес-процестерді тиімді басқару үшін 1С жүйесінде бұл міндеттерді шешуге көмектесетін бірнеше конфигурация бар. Ең үйлесімділері төмендегідей:
1. 1С: Бухгалтерия 8
Бұл шағын және орта ұйымдарда бухгалтерия мен есеп жүргізуге арналған негізгі конфигурация. Ол мүмкіндік береді:
- Контрагенттермен есеп айырысуды басқару (төлемдер және есептеулер).
- Ұйымның барлық шығындары мен кірістерін есепке алу.
- Бухгалтерлік жазбаларды автоматты қалыптастыру.
- Несиелер мен қарыздарды есепке алу, оларды қызмет көрсетуді/өтеуді жүргізу.
- Қаржылық есептерді жасау және талдау: пайда мен залал туралы есеп, баланс, ақша қаражаты қозғалысы туралы есеп.
Артықшылықтары:
- Қолдануда қарапайым.
- Стандартты операциялардың барлығын жүргізу, соның ішінде несие және қарыз операциялары.
- Есепті қалыптастыру және шығындарды талдау үшін кіріктірілген құралдар.
2. 1С: Управление нашей фирмой 8
Бұл конфигурация қаржыны, соның ішінде шығындар, төлемдер, контрагенттермен есеп айырысу және бюджет жоспарлауды қатар жүргізгісі келетін шағын және орта бизнеске жарамды. Ол қамтиды:
- Клиенттер және жеткізушілермен есеп айырысуды басқару.
- Қарыздар, несиелер және берешектерді есепке алу.
- Қаржылық модельдер негізінде бюджет пен қаржыны басқару.
- Бизнес-жоспарлар құру және болжам жасау мүмкіндіктері.
- Ақша қаражаты қозғалысы мен шығындарды есепке алу және бақылау.
Артықшылықтары:
- 1С-тің басқа конфигурацияларымен оңай интеграция.
- Шығындар, несиелер және жоспарлауды бір ортада есепке алып басқару.
- Дебиторлық және кредиторлық берешекті есептеу мен бақылауға арналған кіріктірілген құралдар.
3. 1С: Управление финансовыми рисками 8
Бұл конфигурация кәсіпорындарға тәуекелдерді, соның ішінде қаржылық тәуекелдерді басқаруға, сондай-ақ кредиттеу, қарыздар және қаржыға қатысты процестерді басқаруға көмектеседі:
- Қаржылық тәуекелдерді модельдеу.
- Өтімділік және төлем қабілеттілігін талдау.
- Несиелер мен қарыздарды басқару.
- Қаржылық тәуекелдердің бизнестің жалпы тұрақтылығына әсерін бағалау.
Артықшылықтары:
- Қаржылық операциялары көп компанияларға қолайлы.
- Компанияның қаржылық тұрақтылығына әртүрлі факторлардың ықпалын бағалау үшін стресс-тест сценарийлерін құру мүмкіндігі.
4. 1С: ERP (Управление предприятием)
1С: ERP — бизнестің барлық қырын, соның ішінде қаржылық процестерді басқаруға арналған ауқымды жүйе. Конфигурация мүмкіндік береді:
- Кәсіпорын деңгейінде шығындар мен кірістерді басқару.
- Қарыздар мен несиелерді басқаруды автоматтандыру.
- Бюджеттерді жоспарлау және бақылау.
- Бизнес-процестерді оңтайландыру және өзара ықпалдасуын жақсарту.
- Компанияның қаржылық және операциялық процестерін бірыңғай жүйеге біріктіру.
Артықшылықтары:
- Компанияның барлық бизнес-процестеріне толық бақылау.
- Талдау мен болжамдаудың кең мүмкіндіктері.
- Бизнес-процестерді автоматтандыру үшін басқа жүйелермен интеграция.
- Бірнеше заңды тұлға және бизнес-бірліктерді бір уақытта басқару мүмкіндігі.
5. 1С: Документооборот 8
Мақсатыңыз тек шығындар мен несиелерді басқару ғана емес, құжат айналымына қатысты бизнес-процестерді жақсарту болса, бұл конфигурация пайдалы. Ол мүмкіндік береді:
- Компаниядағы құжат айналымын автоматтандыру.
- Шарттар, төлемдер және есеп айырысуға қатысты барлық операцияларды басқару.
- Барлық қаржылық құжаттарды электронды түрде жасау және сақтау, соның ішінде шоттар, салыстыру актілері, төлемге өтінімдер және басқа құжаттар.
Артықшылықтары:
- Құжаттарды басқаруды жеңілдету.
- Құжаттарды тиімді сақтау және өңдеу.
- Шығындар мен несиелерді басқаруға арналған басқа конфигурациялармен оңай интеграция.
6. 1С: Бюджетирование 8
Бұл конфигурация компанияда бюджеттерді жасау және бақылауға бағытталған, оған мыналар кіреді:
- Әртүрлі шығыс баптары бойынша бюджет қалыптастыру.
- Бюджеттің орындалуын мониторингтеу.
- Қаржылық жоспарларды болжау және түзету.
- Бюджеттен ауытқуларды бақылау және себептерін талдау.
Артықшылықтары:
- Бюджеттерді басқару және жоспарлауға маманданған.
- Бюджеттің орындалуын нақты уақыт режимінде толық бақылау және мониторинг.
- Шығындар мен кірістерді неғұрлым толық есепке алу үшін басқа жүйелермен интеграциялау мүмкіндігі.