1. Резидент еместің КТС-ін төлеу
Резидент еместің КТС-ін кім төлеуі тиіс?
Қазақстан Республикасының Салық кодексінің 645-бабына сәйкес, резидент емеске табыс төлейтін қазақстандық ұйым төлем көзінен корпоративтік табыс салығын (КТС) ұстап қалуға міндетті. Бұл міндет мына жағдайларда туындайды, егер резидент емес:
- Қазақстан аумағында қызмет жүргізбейді.
- Қазақстанда тұрақты мекемесі (филиалы немесе өкілдігі) жоқ.
Резидент еместің қандай табыстарына КТС салынады?
Салық кодексінің 644-бабына сәйкес, КТС салынатын табыстарға мыналар жатады:
- Қазақстан аумағында тауарлар, жұмыстар немесе қызметтерді өткізуінен түскен табыс.
- Қазақстанда орналасқан мүлікті жалға беруден түсетін табыс.
- ҚР резиденті заңды тұлғалар төлейтін дивидендтер.
- Халықаралық тасымалдар бойынша қызметтер.
- Заңнамада көзделген өзге табыстар.
Салық мөлшерлемесі:
- КТС-тің жалпы мөлшерлемесі — 20%.
- Дивидендтерге — 15%.
- Халықаралық тасымалдарға — 5%.
Салықты қашан ұстап қалу және аудару керек?
- Салықты ұстап қалу мына кезде жүргізіледі:
- Табыс резидент емеске төленген күні.
- Табыс есептелген, бірақ төленбеген болса — КТС бойынша декларация тапсырылғанға дейін (келесі жылдың 31 наурызына дейін).
- Салықты бюджетке аудару табыс төленген айдан кейінгі айдың 25-іне дейін жүргізіледі, не шарт талаптарына қарай (алдын ала төлем немесе кейінгі төлем) өзге мерзімде.
КТС бойынша есептілік мерзімдері:
Салық агенті 101.04 нысаны бойынша есепті мына мерзімдерде тапсырады:
- Алғашқы үш тоқсан бойынша — тоқсан аяқталғаннан кейінгі екінші айдың 15-іне дейін.
- 4-тоқсан бойынша — келесі жылдың 31 наурызына дейін.
Тәжірибеден мысал:
Қазақстандық компания Ресей Федерациясындағы заңды тұлғадан қызметтер сатып алды. Резидент емес қызметкерлері жұмыстарды орындау үшін Қазақстанға келді. Резидент еместің табысы ҚР-дағы көздерден алынған табыс ретінде танылып, компания 20% мөлшерлеме бойынша КТС ұстап қалды. Егер қызметтер қашықтан көрсетілсе, салық ұсталып қалмас еді.
2. Қазақстанға арналған 1С: Бухгалтерияда резидент еместің КТС-ін баптау нұсқаулығы
1 — ші қадам. Анықтамалықтарға элементтер қосу Анықтамалықтар «Классификатор видов доходов, полученных нерезидентами» және «Коды видов международных договоров» бөлімдеріне қажетті элементтерді қосамыз. Қарсы тараптың келісімшартында осы реквизиттерді белгілейміз.
2 — ші қадам. КТС сомасын баптау Қарсы тараптың келісімшартында шарт сомасына КТС енгізілген болса, тиісті жалаушаны белгілейміз. Әйтпесе салықтар «үстінен» есептеледі.
3 — ші қадам. «Поступление ТМЗ и услуг» құжатындағы операцияны таңдау «Поступление ТМЗ и услуг» құжатында операция түрі ретінде «Поступление от нерезидента» таңдалады. «Начислять КПН» батырмасы пайда болады, содан кейін «Услуги» кестелік бөлігінде қажетті бағандар көрсетіледі. КТС мөлшерлемесін көрсетеміз, бағдарлама салық сомасын автоматты түрде есептейді.
4 — ші қадам. КТС сомасын есептеу КТС сомасын есептеу қарсы тарап келісімшартындағы «Сумма включает КПН у источника выплаты» белгісіне байланысты:
- Егер «Да» болса: КТС сомасы = Сома * КТС мөлшерлемесі / (100 + КТС мөлшерлемесі)
- Егер «Нет» болса: КТС сомасы = Сома * КТС мөлшерлемесі / 100
5 — ші қадам. Есепке алу шоттарын көрсету «Счета учета расчетов» қойындысында КТС шоттарын және КТС бойынша шығындар шотын көрсетеміз.
6 — ші қадам. Аванстар және төлем тапсырмалары Алдын ала төлем болса, «Поступление» құжатымен резидент еместің КТС-і құжаттағы курс бойынша (шарттағы белгіге байланысты) есептеледі. Шығыс төлем тапсырмасында «Удерживать КПН» реквизиті бар. «Заполнить» батырмасын басқаннан кейін барлық қажетті мәліметтер автоматты түрде толтырылады.
7 — ші қадам. «Начисление КПН у источника выплаты» құжатын қалыптастыру Бастапқы құжаттарды тіркеп, төлемді жүргізгеннен кейін «Начисление КПН у источника выплаты» құжатын қалыптастырамыз. Құжат регистрдегі қалдық деректер негізінде автоматты түрде толтырылады.
8 — ші қадам. КТС бойынша есепті қалыптастыру Есепті кезең соңында КТС бойынша есеп (101.04 нысаны) қалыптастырылады. Деректер контрагенттер анықтамалықтары мен регистрлерінен автоматты түрде тартылады.
3. Резидент еместің ҚҚС-ы
1 — ші қадам. «Регистрация НДС за нерезидента» құжатын жасау Поступление құжаты рәсімделгеннен кейін «Регистрация НДС за нерезидента» құжатын жасаймыз. Ол үшін операция түрі ретінде «Начисление НДС» таңдалады. Бағдарлама есепке алу шоты ретінде автоматты түрде 3130 «НДС, уплачиваемый налоговым агентом» қоятыны маңызды.
2 — ші қадам. Шетел валютасындағы ҚҚС сомасын қайта есептеу Жұмыстар немесе қызметтер шетел валютасында сатып алынған жағдайда, сома айналым жасалған күнгі бағам бойынша қайта есептеледі. Айналым жасалған күн Салық кодексінің 379-бабымен айқындалады.
3 — ші қадам. ҚҚС-ты есептеу бойынша проводкалар Құжат рәсімделгеннен кейін келесі проводкалар қалыптасады:
- Дт счета 1423 «НДС, уплачиваемый налоговым агентом».
- Кт счета 3130 «Налог на добавленную стоимость».
4 — ші қадам. ҚҚС төлеу Салықты төлеу үшін «Регистрация НДС за нерезидента» құжаты негізінде төлем тапсырмасын құрамыз. Құжатта ұйым туралы деректер, салық түрі және өзге төлем реквизиттері автоматты түрде толтырылады.
5 — ші қадам. ҚҚС-ты есепке жатқызу ҚҚС төленгеннен кейін, операция түрі «Принятие НДС к зачету» болатын «Регистрация НДС за нерезидента» құжаты арқылы төленген ҚҚС 1421 «Налог на добавленную стоимость к возмещению» шотына ауыстырылады. ҚҚС толық төленбеген болса, есепке тек фактілік төленген сома ғана жатқызылады.
6 — ші қадам. 300.05 қосымшасын толтыру 300.05 қосымшасы «Взаиморасчеты с бюджетом по НДС» жинақтау регистрінен автоматты түрде толтырылады.
Қорытынды: Резидент еместің КТС және ҚҚС бойынша есебін 1С-та дұрыс баптау салық міндеттемелерін тиімді басқаруға және қателерден сақтануға көмектеседі. Есепті тапсыру мен салық төлеудің барлық мерзімдерін сақтау айыппұл санкцияларына жол бермеу үшін маңызды.
