1. Тауарларды әкелу: негізгі санаттар
Ажырату маңызды:
- ЕАЭО елдерінен әкелу (Ресей, Беларусь, Армения, Қырғызстан)
- Үшінші елдерден әкелу (ЕАЭО-дан тыс)
- Қазақстан арқылы транзит
- ҚР аумағында еркін айналым (кейін сату үшін)
2. Кедендік және салықтық ерекшеліктер
2.1. ЕАЭО елдерінен тауар әкелу
- Кедендік баждар жоқ.
- Импорттық ҚҚС (12%)-ты ҚҚС тіркелу мәртебесіне қарамастан, импорттаушы төлейді.
- ҚҚС-тан босатылатын тауарлар тізбесі — ҚР СК 451-бабы бойынша.
- Ұсыну қажет:
- 328.00 нысаны (ЕАЭО-дан импорт бойынша салық есептілігі)
- 1-ТС нысаны (статистикалық есеп)
- Акциздер — егер тауар акцизге жатса (мысалы, алкоголь, темекі, жанармай)
- Әкелгеннен кейін сату кезінде электрондық шот-фактура (ЭШФ) esf.gov.kz жүйесінде рәсімделеді
ЕАЭО-дан тауар импорты бойынша ҚҚС импорттаушының тіркеу орнында, 328.00 нысанын тапсыруға дейін төленеді.
2.2. Үшінші елдерден (ЕАЭО-дан тыс) тауар әкелу
- Кедендік баждар төленеді (мөлшерлемелер СЭҚ ТН коды мен шығу тегіне байланысты)
- + Импорттық ҚҚС (12%) кедендік құнға үстеме есептеледі (құны + баж + акциз болса)
- Акциздер — ЕАЭО тауарларындағыдай тәртіппен
- ҚР-да сату кезінде ЭШФ рәсімдеу міндетті
2.3. Тауарлардың транзиті
- Қазақстан арқылы транзитпен өтетін тауар ҚР аумағына импортталған болып есептелмейді.
- ҚҚС та, баж да төленбейді.
- ҚҚС, 328.00 және 1-ТС бойынша есептілік тапсыру талап етілмейді.
- Ілеспе және кедендік транзит құжаттары брокер арқылы рәсімделеді.
2.4. ҚР аумағында тауарды өткізу
- Қазақстан аумағында импортталған тауарды кейін өткізу кезінде:
- Электрондық шот-фактура (ЭШФ) esf.gov.kz арқылы рәсімделеді
- Сатушы ЭШФ жүйесінде тіркелуге міндетті
- Егер өткізу айналымы ҚҚС шегінен (20 000 АЕК) асса — ҚҚС төлеуші ретінде міндетті тіркеу қажет.
3. ҚҚС-ты қайтару (өтеу)
- Тауар ҚР-ға әкелініп, экспортқа шығарылса ҚҚС нөлдік мөлшерлемемен (0%) қолданылып, ҚҚС артық төленуі мүмкін.
- Қайтару шарттары:
- Әр тоқсанда кемінде 1 нөлдік мөлшерлемелі экспорт айналымы және қатарынан 3 тоқсан болуы тиіс.
- Тоқсан бойынша нөлдік мөлшерлемелі айналым үлесі — кемінде 70%.
- Тәртібі:
- egov.kz арқылы қайтару туралы талап беру
- Салықтық тексерістен өту (ҚҚС декларациясын тапсырғаннан кейін кемінде 30 күннен соң тағайындалады)
- Тексеру нәтижесі бойынша қайтару 55 жұмыс күні ішінде жүзеге асырылады.
4. Агенттермен жұмыс ерекшеліктері
- Өнімдер/қызметтер әкелу үшін агенттерді пайдалану заңды.
- Агенттік шарт мына баптармен реттеледі:
- Құжаттық тұрғыда агенттік, комиссиялық, тапсырма шарты және басқа да шарттармен рәсімделеді.
Маңызды:
- Агент өз атынан Қазақстан арқылы транзитті жүзеге асыра алмайды — тек тікелей жеткізілімдерге жол беріледі.
- Агенттік шарт бойынша өзі агенттік қызмет көрсететін ЖК мен ЖШС үшін жеңілдетілген салық режимі қолданылмайды (ҚР СК 683-бабы 3-тармақ).
- Компания тек агент қызметін пайдаланса — жеңілдетілген режим қолдануға болады.
5. Бағдарламалық және бухгалтерлік қолдау
Ұсынатынымыз:
- Онлайн-касса (webkassa/airba/Қазақстандық баламалар)
- Дұрыс есепке алу үшін 1С:Бухгалтерия
- Виртуалды қойма және ТІЖ (СНТ, электрондық ілеспе жүкқұжаттар) модулі — ЕАЭО тауарлары мен ҚР ішіндегі өткізуге міндетті
- Серіктестерді тексеру үшін «1С:Контрагент» сервисі
Қорытынды (қысқаша)
- ЕАЭО-дан әкелу: тек ҚҚС 12%, баж жоқ, 328.00 және 1-ТС есептері; мәртебеге қарамастан ҚҚС төлеу қажет.
- Үшінші елдерден әкелу: баж + ҚҚС, тек кеден арқылы, ҚР-да есептілік.
- Транзит: төлемдер жоқ, кедендік құжаттама дұрыс болуы тиіс.
- Экспорттаушылар үшін: ҚҚС қайтару мүмкін, қатаң шарттармен.
- Агенттік модель: агенттер арқылы әкелу мүмкін, жан-жақты заңдық әрі салықтық талдау қажет.