1С:Бухгалтерияда материалдарды (МПЗ) есепке алу және есептен шығару нұсқаулығы
Кіріспе
Материалдар мен арнайы киімді есепке алу – кәсіпорынның бухгалтерлік есебінің маңызды бөлігі. Бұл нұсқаулықта 1С:Бухгалтерия 8.3 бағдарламалық өнімінде арнайы киім, инвентарь, шаруашылық керек-жарақтары және арнайы жарақ сияқты материалдарды есепке алу мен есептен шығару тәртібі сипатталады. Материалдарды пайдалануға беру және есептен шығару бойынша қадамдық рәсімді қарастырамыз.
1. Материалдарды есептен шығаруға құжаттарды дайындау
1С материалдарды синтетикалық 10-шы шотта есепке алады. Материал түріне қарай түрлі субшоттар ашылады. Мысалы:
- Счет 10.01 — сырье и материалы
- Счет 10.02 — полуфабрикаты
- Счет 10.03 — топливо
- Счет 10.05 — запчасти
- Счет 10.04 — тара
- Счет 10.08 — строительные материалы
- Счет 10.06 — прочие материалы
Материалдар түрі мен мақсатына қарай есептен шығарылады. Осыдан кейін материалдар тиісті проводкалармен 20, 25, 26, 44 және басқа шоттарға есептен шығарылуы мүмкін.
2. Материалдарды беру және пайдалануға беру
1 — ші қадам. «Склад — Спецодежда и инвентарь» мәзіріне өтіңіз. «Передача в эксплуатацию» бөлімінде материалдарды есептен шығаруға арналған құжат жасаңыз.
2 — ші қадам. Құжат деректерін толтырыңыз:
- Местонахождение материалов: Ұйым мен қойманы көрсетіңіз.
- Номенклатура: Пайдалануға берілетін материалдарды таңдаңыз (мысалы, жарық шағылыстырғыш жилеттер, жылытылған костюмдер).
- Количество: Берілетін бұйым санын көрсетіңіз.
- Ответственное лицо: Материалдарды пайдаланатын жауапты тұлғаны көрсетіңіз.
- Назначение эксплуатации: Материалдардың қолданылу мақсатын көрсетіңіз.
- Срок эксплуатации: Еңбек жағдайына және Еңбек кодексіндегі нормаларға сай пайдалану мерзімін белгілеңіз.
3 — ші қадам. Құны мен пайдалану мерзімі бойынша деректерді енгізу.
- Жарық шағылыстырғыш жилеттер және қысқа мерзімді (12 айға дейін) ұқсас тауарлар үшін есептен шығару бір жолғы тәртіппен жүргізіледі.
- Қызмет ету мерзімі бір жылдан асатын заттар (мысалы, жылытылған костюмдер) үшін құн пайдалану мерзіміне пропорционалды түрде есептен шығарылады.
4 — ші қадам. Бухгалтерлік есепте көрсету. Материалдарды пайдалануға беру кезінде есепте шығыстарды көрсету тәсілін құжатта белгілеу қажет. Қызмет ету мерзімі бір жылдан асатын арнайы киім және өзге материалдар үшін құнын түзу сызықты әдіспен есептен шығару қолданылады.
3. Құнын өтеу және бухгалтерлік есеп
- Шығыстарды көрсету тәсілі материалдың түріне сай таңдалады. Қызмет ету мерзімі 12 айға дейінгі материалдар бір жолғы тәртіппен есептен шығарылады.
- Ұзақ мерзімді материалдар үшін құны түзу сызықты әдіспен есептен шығарылады.
- Материалдардың құны салық есебінде де есептен шығарылады, бұл уақытша айырмаға әкелуі мүмкін (бухгалтерлік және салықтық есеп арасында).
4. Проводкаларды қалыптастыру және операцияларды бақылау
1 — ші қадам. Құжатқа деректерді енгізгеннен кейін проводкаларды тексеріңіз. Ол үшін «Показать проводки и другие движения по документу» батырмасын басыңыз.
2 — ші қадам. «Ведомость выдачи» құжатында пайдалануға беру туралы ақпаратты қамтитын есепті басып шығаруға болады.
3 — ші қадам. Нәтижесінде бірнеше проводка қалыптасады:
- Баланс шоты бойынша проводка: 10.11 (Спецодежда в эксплуатации).
- 10.10 (Спецодежда и спецоснастка на складе) шоты бойынша проводка.
- Құндылықтарды есепке алу үшін баланстан тыс шот бойынша проводка.
Проводкалар үлгісі:
- Дебет 10.11 (Спецодежда в эксплуатации)
- Кредит 10.10 (Спецодежда и спецоснастка на складе)
4 — ші қадам. Ай соңында айналым-сальдо тізімдемесіндегі қалдықтарды тексеріңіз. Ол үшін «Спецодежда в эксплуатации» (№ 10.11.1) шотын таңдаңыз.
5. Қорытынды және нәтижелер
Барлық қадамдарды орындағаннан кейін ай соңында мыналарды көресіз:
- Жарық шағылыстырғыш жилеттер есептен шығарылды.
- Жылытылған костюмдер жауапты тұлғада есепте тұрады.
- Барлық проводкалар бухгалтерлік есепте дұрыс көрсетілді.
Қорытынды
1С:Бухгалтерияда арнайы киім мен инвентарь сияқты материалдарды есепке алу және есептен шығару – бухгалтерлік есептің маңызды бөлігі. Осы қадамдық нұсқаулықты ұстана отырып, Сіз материалдарды пайдалануға беруді дұрыс рәсімдеп, есептен шығаруды жүргізіп, шығыстарды бухгалтерлік есепте дұрыс көрсете аласыз.

