1. Аванс есептеудің негізгі қағидалары
Аванс — айдың бірінші жартысына қызметкерге төленетін жалақының бір бөлігі. Еңбек кодексіне сәйкес, жалақы айына екі рет төленуге тиіс. Алайда аванс төлеудің нақты күндері ұйымның ішкі актілерімен белгіленіп, өзгеруі мүмкін.
2. Аванс төлеу күндері
Аванс төлеу күнін анықтау үшін компания белгіленген аралық шегінде кез келген күнді таңдай алады, мысалы, аванс айдың 25-іне дейін төленуі мүмкін. Бұл күндер еңбек шартында және ішкі еңбек тәртібі қағидаларында көрсетілуі керек.
3. 1С-та аванс есептеу тәсілдері
1С-та аванс есептеудің бірнеше тәсілі бар, оларды әр қызметкер үшін жеке орнатуға болады:
Айдың бірінші жартысына есептеу:
- Аванс нақты жұмыс істеген сағатқа пропорционалды есептеледі, мысалы, айлық еңбекақысы бар қызметкер үшін.
- Түнгі ауысымдар немесе өзге де қосымша төлемдер қызметкер картасында көрсетілсе, авансқа қосылуы мүмкін.
Тұрақты сома:
- Бұл тәсіл ай сайын аванс мөлшері бірдей болатын шағын ұйымдар үшін қолайлы.
- 1С жүйесінде өзгермейтін аванс сомасын орнатуға болады.
Тарифтен пайыз:
- Бұл жағдайда аванс жалақының жалпы сомасынан пайыз ретінде есептеледі, пайыз мөлшері қызметкер картасында белгіленеді.
- Әдетте — 40%, бірақ ұйым қажеттілігіне қарай өзгертіледі.
4. Аванс есептегенде НДФЛ есебі
Аванстан НДФЛ есептеу:
- 1С-та аванстан НДФЛ ұстап қалуды баптауға болады, бұл аванс төлеу кезінде салықты дұрыс есептеуге мүмкіндік береді.
- Баптауларда НДФЛ-ды есепке алу тәсілі таңдалады: салықты бірден ұстау немесе ай соңында толық жалақы есептелгенде кейінге қалдыру.
НДФЛ есептеу қағидалары:
- Егер аванс төлеу кезінде НДФЛ ұстау таңдалса, бағдарлама салық сомасын автоматты түрде есептеп, оны есепке алады.
- Егер аванстан салық ұстамаса, бағдарлама бұл жағдайды бөлек көрсетіп, 6-НДФЛ есебін дұрыс толтыру жолын ұсынады.
5. 1С:ЗУП-та практикалық қолдану
«Выплата зарплаты» карточкасын толтыру:
- Авансты баптау үшін «Выплата зарплаты» карточкасына кіріп, аванс пен жалақыны есептеу/төлеудің нақты күндерін көрсету керек. Мысалы, өткен ай үшін жалақы 13-і күні, аванс 28-і күні төленеді.
- Сондай-ақ ақшаны аудару тәсілдері мен аударым жасалатын серіктес банк көрсетіледі.
НДФЛ есептеу қағидаларын баптау:
Қызметкер картасында НДФЛ есептеу тәсілін көрсетуге болады:
- Начислять НДФЛ: салықтар бірден ұсталады.
- Не начислять НДФЛ: салықтар ай соңында ғана ұсталады.
- Регламентируется платежными документами: НДФЛ ұйымдағы есеп айырысу ерекшеліктеріне сәйкес ұсталады.
6. Есептерде аванстан ұсталатын НДФЛ
Есептілікте НДФЛ-ды көрсету:
- 6-НДФЛ есебінде аванс пен НДФЛ-ды дұрыс көрсету үшін аванс төленген күнді және салықтың нақты ұсталған күнін көрсету қажет.
- 1С бағдарламасы жеке табыс салығына қатысты барлық қажетті деректерді, соның ішінде аванстық төлемдер жағдайында да, дәл көрсетуге мүмкіндік береді.
6-НДФЛ есебі бойынша ерекшеліктер:
- Аванстан НДФЛ ұсталған жағдайда, 6-НДФЛ есептілігінде салықтың фактілі ұсталған күні көрсетіледі.
- Егер аванс айдың соңғы күні төленсе, Салық кодексінің талаптарына сай НДФЛ есептеліп, есепте көрсетілуі тиіс.
7. Маңызды ескертпелер
- Аванстан НДФЛ: заңнама аванстан НДФЛ-ды міндетті түрде ұстауды талап етпейді, бірақ есеп айырысу мен есептілікті оңайлату үшін ұйымдардың көбі осы нұсқаны таңдайды.
- Мерзімдер бұзылғандағы төлемдер: аванс уақытында төленбесе (мысалы, жаңа қызметкер қабылданғаннан кейін), 15 күн ішінде төлеу талабы бұзылмаған болса, ұйым заң бұзған болып саналмайды.
8. Пайдалану бойынша ұсынымдар
- Құжаттық ресімдеу: барлық қызметкерлер үшін аванс қалай төленетінін алдын ала нақтылап, оны еңбек шартына енгізу маңызды.
- 1С-тегі баптаулар: аванс пен НДФЛ-ды дұрыс есепке алу үшін барлық карточкаларды мұқият толтырып, 1С жүйесінде қажетті параметрлерді таңдау керек. Бұл есептеулердің дәлдігін қамтамасыз етіп, салық есептеу кезіндегі қателерді азайтады.
Бұл нұсқаулық бухгалтерге 1С:ЗУП бағдарламасында аванс пен НДФЛ есептеуді дұрыс баптауға көмектеседі, заңнамаға сәйкестікті және есеп айырысудың қолайлылығын қамтамасыз етеді.


