Санкциялар жағдайында шетелдік азаматтарға, әсіресе Ресейден келгендерге, Қазақстанда банктік шот ашу ерекше өзекті болып отыр. Бұл процесс мұқият назарды, белгілі бір рәсімдерді сақтауды және қолданыстағы талаптарды білуді қажет етеді. Қазақстанда шотты қалай дұрыс рәсімдеуге болатынын, ол үшін не керегін және қандай қадамдар жасау қажеттігін қарастырайық.
Нерезиденттерге шот ашатын Қазақстан банктері
Қазақстанда екі санаттағы банктер жұмыс істейді: жергілікті банктер және шетелдік банктердің еншілес ұйымдары (жеке заңды тұлға ретінде). Сондай-ақ төлемдер мен аударымдарға маманданған финтех компаниялар да белсенді. Нерезиденттерге қызмет көрсететін танымал банктер қатарында:
- Forte Bank
- Сбербанк Қазақстан (Ресей банкінің қазақстандық өкілдігі)
- Отбасы банк
- Kaspi Bank
- Halyk Bank
Ескерту: Halyk Bank пен Kaspi Bank сенімділігі мен жеделдігі бойынша жақсы беделге ие.
Шетелдікке Қазақстанда шот ашу шарттары
1. Құқықтық негіз
Шетелдіктерге банктік шот ашу тәртібі Қазақстан Республикасы Ұлттық Банкінің Басқармасы 2016 жылғы 31 тамыздағы № 207 Қаулысымен реттеледі. Қаулыда резидент емес жеке және заңды тұлғаларға шот ашу, жүргізу және жабу қағидалары көрсетілген.
Осы Қаулыға сәйкес шетелдіктер мына шоттарды аша алады:
- Банктік карталар мен карталық өнімдер
- Көпвалюталы шоттар
- Теңгеде, еурода, АҚШ долларында және рубльде жинақ және ағымдағы шоттар
2. Шектеулер
2022 жылдың көктемінен бастап Қазақстандағы Альфа-Банк пен Сбербанктің құрылымдары санкцияларға байланысты шектеулермен жұмыс істейді, бұл көрсетілетін қызметтер аясын тарылтады.
Заңды тұлғаға шот ашуға арналған құжаттар
Заңды тұлғаға шот ашу үшін мына кезеңдерден өту қажет:
- ЖСН мен ЭЦҚ алу: Шетелдік заңды тұлғаның басшысы үшін жеке сәйкестендіру нөмірі (ЖСН) және электрондық цифрлық қолтаңба (ЭЦҚ) қажет.
- БСН алу үшін құжаттар:
- Заңды тұлғаның салық органында тіркелгенін растайтын куәлік (РФ немесе өзге резидент ел)
- ЕГРЮЛ немесе Сауда тізілімінен үзінді көшірме
- Компания жарғысы
- Өкілге берілген сенімхат
- Шот ашу процесі:
- Қажетті құжаттарды банкке жинап тапсыру
- Банк тарапынан құжаттарды тексеру
- Шот ашу туралы шартқа қол қою және деректемелерді алу
БСН мен ЖСН алынғаннан кейін банкке жүгініп, шотты рәсімдеуге болады.
Қазақстаннан тыс орналасқан заңды тұлғаға шот ашу тәртібі
- Сенімхат ресімдеу: Нерезидент шот ашу үшін Қазақстан азаматының атына сенімхат бере алады.
- Құжаттарды дайындау және жіберу:
- Паспорттың нотариат куәландырған көшірмесі
- Қазақстандағы сенімді тұлға арқылы шетелдік азаматқа ЖСН рәсімдеу
- Сенімхат бойынша шот ашу:
- Банктік картаны алу және оны курьерлік қызмет немесе пошта арқылы нерезидентке жеткізу
Маңызды: ЕАЭО-ға кірмейтін елдердің азаматтары үшін банк Қазақстанға кіру құқығын растайтын құжатты талап етеді; әйтпесе қашықтан шот ашу мүмкін емес.
Жеке тұлға (нерезидент) ретінде шот ашу
- Қажетті құжаттар:
- Паспорт
- Қазақстанда болудың заңдылығын растайтын құжаттар (виза, келгені туралы хабарлама)
- ЖСН барын растайтын құжат (мысалы, тіркеу туралы анықтама)
- Рәсім:
- ЖСН алу үшін ХҚКО-ға (Халыққа қызмет көрсету орталығы) бару
- Шот түрін (ағымдағы, жинақ) және валютаны таңдау
- Құжаттарды банкке тапсырып, банктік картаны алу (пластик немесе виртуалды)
Ескерту: Қазақстан резиденттері үшін шот ашу анағұрлым жеңіл және бірнеше қадамда орындалады.
Қазақстанда ықтиярхаты бар шетел азаматтарына шот ашу
Қазақстанда тұруға ықтиярхаты бар шетелдіктер интернет-банкинг арқылы шотты қашықтан аша алады. Ол үшін қажет:
- Резиденттікті растау (ықтиярхат)
- ЖСН
- Қазақстан банкі арқылы интернет-банкингке қолжеткізу
Шотты қаншалықты тез ашуға болады?
Құжаттар толық әрі дұрыс болған жағдайда рәсім 1–2 жұмыс күнін алады. Қазақстан резиденттері үшін бұл уақыт қысқалау болуы мүмкін, дегенмен ықтимал кідірістерді ескерген дұрыс.
Делдалдарға жүгінген дұрыс па?
Кейбір делдалдар шот ашу және ЖСН алу қызметтерін ұсынады. Алайда абайлаған жөн: мұндай қызметтердің құны 300–1000 АҚШ долларына дейін жетуі мүмкін және нәтиже кепілдендірілмейді. Тікелей банкке немесе Қазақстандағы сенімді тұлға арқылы жүгінген дұрыс.
Банк таңдау бойынша ұсынымдар
Шот ашуға банк таңдағанда мына факторларды ескеріңіз:
- Депозиттерге кепілдік беру жүйесіне қатысуы
- Беделі және клиент пікірлері
- Жарғылық капитал көлемі және құрылымдық тұрақтылығы
- Интернет-банкингтің болуы және сыртқы экономикалық қызметке арналған функционал
Маңызды: ЕО мен АҚШ-тың санкциялық саясатын ескере отырып, санкцияға ілігуі ықтимал банктерден аулақ болған жөн, өйткені бұл толық қызметтер топтамасына қолжетімділікті шектеуі мүмкін.
Қорытынды
Қажетті кезеңдерді сақтап, құжаттарды дұрыс дайындасаңыз, Қазақстанда шетелдік жеке де, заңды да тұлға үшін шот ашу мүмкін әрі қолайлы. Заңнамадағы өзгерістерді және санкциялық шектеулерді үнемі бақылап, өзіңізге лайық банкті таңдап, тәуекелдерді азайтқаныңыз жөн.
